Mazeret izni nedir?
Mazeret izni, işçinin hayatındaki önemli olaylar nedeniyle yıllık izninden ayrı olarak kullandığı ücretli izindir. 4857 sayılı İş Kanunu'nun Ek 2. maddesi bu izinleri düzenler. Bu günler yıllık izin hakkınızdan düşülmez ve işveren bu günler için ücretinizi ödemek zorundadır. İş sözleşmeniz ya da toplu iş sözleşmesi daha uzun süreler öngörebilir; kanundaki süreler en az sürelerdir.
Kanuni süreler
- Evlenme: 3 gün
- Evlat edinme: 3 gün
- Anne, baba, eş, kardeş ya da çocuğun ölümü: 3 gün
- Eşin doğum yapması (babalık izni): 10 gün. Bu süre 7578 sayılı Kanunla 1 Mayıs 2026 itibarıyla 5 günden 10 güne çıkarılmıştır.
- En az yüzde 70 engelli ya da süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisi: hekim raporuyla, yılda toplu ya da bölümler halinde 10 güne kadar (çalışan ebeveynlerden yalnızca biri kullanabilir).
Babalık izninin geçiş dönemine ilişkin uygulamada farklı görüşler bulunabilir; 1 Mayıs 2026 civarındaki doğumlarda insan kaynakları biriminize danışmanızı öneririz.
Nasıl kullanılır?
Mazeret izni olayın gerçekleştiği tarihe bağlı olarak kullanılır; örneğin evlilik izni düğün ya da nikâh tarihine yakın bir dönemde, vefat izni ölüm olayının hemen ardından kullanılır. İşveren, izne gerekçe olan olayı gösteren bir belge isteyebilir: evlilik cüzdanı, doğum raporu ya da ölüm belgesi gibi. Vefat gibi önceden bilinemeyen durumlarda önce telefonla ya da mesajla bilgi verip dilekçeyi işe döndüğünüzde vermeniz yaygın bir uygulamadır.
Memurlar için
Devlet memurlarının mazeret izinleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda ayrıca düzenlenmiştir ve süreler farklıdır. Bu dilekçe İş Kanunu'na tabi işçiler için hazırlanmıştır.
Sık yapılan hatalar
Mazeret iznini yıllık izinden düşürülmesine itiraz etmemek; izin günlerini kanuni süreden az ya da fazla yazmak; olayı gösteren belgeyi vermemek; izni olaydan çok sonra kullanmaya çalışmak. Babalık izninde süre 1 Mayıs 2026'dan itibaren 10 gün olduğu halde eski 5 günlük süreyi esas alan uygulamalarla karşılaşabilirsiniz; bu durumda dilekçenizde kanun maddesini belirtmeniz yararlı olur. Bordronuzda izin günlerinin ücretsiz izin olarak işlenmediğini mutlaka kontrol edin.
Kısmi süreli çalışanlar
Kısmi süreli ya da vardiyalı çalışan işçiler de mazeret izni hakkına sahiptir. İzin süresi gün olarak hesaplanır ve işçinin çalışma düzenine göre uygulanır. Uygulamada bir belirsizlik varsa insan kaynakları biriminden yazılı bilgi isteyin.