Onarım kimin sorumluluğunda?
Türk Borçlar Kanunu'nun 301. maddesine göre kiraya veren, kiralananı sözleşmede amaçlanan kullanıma elverişli bir durumda teslim etmek ve sözleşme süresince bu durumda bulundurmakla yükümlüdür. Bu nedenle kombi, çatı, ana tesisat, elektrik tesisatı ya da pencereler gibi evin kullanılmasını engelleyen önemli arızaların onarımı kural olarak ev sahibine aittir. Kiracı ise olağan kullanımın gerektirdiği küçük temizlik ve bakım işlerinden (ampul değiştirme, filtre temizliği gibi) sorumludur.
Önce yazılı bildirim
Arızayı fark ettiğinizde ev sahibine hemen bildirmeniz gerekir; bildirim yapılmazsa doğan zarardan kiracı da sorumlu tutulabilir. Telefonla haber vermenin yanında yazılı bir bildirim göndermek, arızanın ne zaman bildirildiğini ve ev sahibine ne kadar süre tanındığını kanıtlar. Arızanın fotoğraflarını çekin ve varsa servisten arızanın nedenini gösteren bir rapor alın.
Ev sahibi yaptırmazsa
Kanun, kiraya verenin bildirilen ayıbı uygun sürede gidermemesi halinde kiracıya bazı haklar tanır: ayıbın kiraya veren hesabına giderilmesi, kira bedelinden ayıpla orantılı indirim istenmesi ve uğranılan zararın tazmini gibi. Ağır ayıplarda sözleşmenin feshi de gündeme gelebilir. Ancak bu hakları kullanmanın şartları ve sınırları vardır; örneğin onarımı kendiniz yaptırıp bedeli kiradan düşmeden önce bir hukukçuya danışmanız, sonradan haksız kira kesintisi iddiasıyla karşılaşmamanız için önemlidir.
Masrafları belgeleyin
Onarım için bir servis çağırdıysanız ya da arıza nedeniyle başka bir masrafa girdiyseniz (örneğin elektrikli ısıtıcı almak zorunda kaldıysanız), fatura ve fişleri saklayın. Kira uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmanın zorunlu olduğunu da unutmayın.
Örnek durum
Elif'in kiradaki evinde kombi Kasım başında bozuldu ve yetkili servis ana kartın değişmesi gerektiğini söyledi. Ev sahibine telefonla haber verdi ama bir hafta geçmesine rağmen bir şey yapılmadı. Elif bu sayfada arızayı, servis raporunu ve önceki bildirimini yazıp ev sahibine yedi gün süre veriyor, bildirimi iadeli taahhütlü postayla gönderiyor. Ev sahibi yazıyı aldıktan sonra kombiyi onarttırıyor.
Sık yapılan hatalar
Arızayı yalnızca telefonla bildirip yazılı kayıt bırakmamak, ev sahibine makul bir süre vermeden onarımı kendi başına yaptırıp bedelini kiradan düşmek, servis raporu ve faturaları saklamamak ve olağan kullanımdan kaynaklanan küçük bakım işlerini de ev sahibinden beklemek en sık yapılan hatalardır. Haklı bir talep bile yanlış usulle yapılırsa kira borcu tartışmasına dönüşebilir.